Ilargialdiak
 

 

Besteak beste, gure eguraldi-gizonaren, Pello Zabalaren baimenarekin zabalduko dugu gaur ahoa. Hain zuzen ere, ilargialdien berri emateko.

Denok dakigunez, ilargiak, lurraren sateliteak, gaua argitzen du, eta eguzkiaren argia erabiliz argitu ere. Horregatik esan ohi dugu ilargia agertu edo sartu egiten dela, edo bart ilargi ederra zegoela, edo, ilargirik gabeko gaua dela.

Baina, horrez gain, ilargialdiak aipatuko ditugu gaur, haren aldiak edo koskak, alegia. Dakienak badaki, baina inork gogora nahi balitu, hona hemen ilargiaren lau aldiak. Lehenik, ilargi berria:

"Ilberria", alegia, hitzak berak dioen bezala. Lurraren eta eguzkiaren artean dagoelako ikusezina gertatu ohi da.

Ilargi betea:

"Ilbetea" edo "ilargi zaharra" esaten duguna. Lurretik ikusita, ilargiaren aurpegia erabat argiturik ageri deneko aldia.

Ilbehera:

Ez dago zalantzarik: ilargiaren beheraldia dugu, ilargi betetik ilargi berrira doan 14 eguneko aldia.

Eta, azkenik, ilgora:

Ilargiaren goraldia, jakina; beraz, ilargi berritik ilargi betera doan 14 eguneko aldia.