"Hil egin zaigu"
 

 

Zer egingo da bada!, erantsi dezakegu atzetik. Baina besterik da gaurko ariketa: "katua hil zaigu" ala "katua hil egin zaigu" esan behar da?

Bada, segun eta zer nahi dugun azpimarratu. Hiztunaren helburua "katua" hil zaiela esatea bada, eta ez txakurra, orduan, "katua hil zaigu" esango dugu. Alegia, "katua hil zaigu, ez txakurra". Baina, helburua "hil" egin dela adieraztea bada, hil egin egin dela, alegia, eta ez galdu, orduan, aditz-partizipioaren eta laguntzailearen artean "egin" sartuko dugu: "katua hil egin zaigu, ez galdu", alegia.

Hortaz, garbi dago, aditz konposatua denean eta, beraz, aditza azpimarratu nahi denean, orduan, "egin" aditza tartekatuko dugu. Ikus dezagun ariketa baten bidez: "zer moduz katua?". Galderari nola erantzun: "gaizki, hil da" ala "gaizki, hil egin da"?

Zalantzarik gabe, "gaizki, hil egin da", ez baitago bizirik.

Eta "non dago ama?" galderari erantzuterakoan, zer esan: "joan da" ala "joan egin da"?

"Joan egin da", jakina; hain zuzen ere, horixe baita azpimarratu nahi duguna, "joan" egin dela, eta ez "etorri".

 

 

"Zer moduz katua? Gaizki, hil egin da"

 

"Zer moduz katua? Gaizki, hil da"