|
Pakita. Bidania
- Ahoskera eta entonazioa
- Fonemen (hizkien) ahoskera
- fonema asko ez ditu ahoskatzen:
- /r/ bokalartean: gaine(r)a, Eguerrita(ra)ko, ho(rre)la, ez ze(r)a ge(r)o, ne(re)tzako, prepa(ra)tze(r)a
- /g/ bokalartean: azkarr(ag)o, e(g)unero, eza(g)tu, ho(ge)itamar, (eg)intzun, le(he)n(ag)o
- /b/ bokalartean: Egu(b)errita(ra)ko
- /t/ bokalartean: du(t)enik
- /d/ bokalartean: be(der)atzi(a)k, ba(da)kizu; e(d)ukitzen det
- Hitz bukaerak:
- ea à ia: jendea>jendia, eltzea>eltzia, permanantea> permanentia, bakardadeaà bakardadia,
paseatu>pasiatu
- oa à ua: ondoan>onduan, zapateroa>zapaterua, matrimonioa>matrimoniyua, gabekoa>gabekua;
sanoa>sanua
- Bustidurak
- hitz bukaeretan: ia, io à iya, iyo: itxiya, Erniyo, Idiyak, bazkariya, jaya, eztayak, pelukeriya ikasi, egunkariya,
matrimoniyua, heriyotza, gurdiya
- it à itt: intzittuen (egin zituzten); Itteittut (egiten ditut) aitta (ait)
- ua à uba: ezkonduba, larruba, zoruba
- Soildurak:
- oa à u: juten nitzan
- ei à i: e(g)in zun
- ue à u: e(g)in zun
- oa à o: zapateroneko(a)k:
- Bokalak eta diptongoak irekitzea eta ixtea:
- e à a: hamen, eztaya, zala, ginan...
- ai à ei: jeiki
- Hitzen arteko loturak:
- n + z à ntz: ibiltzentzian, jutentzan
- l + z à ltz:
- Hiztegia
- udara (uda), izandu (izan), neronentzako, nere, baino (baina)
- Erderakada dezente: karretera, kitanieves, nortia, sobre todo, veraneatzea, bifamiliares, matrimoniyua, kamarera, manualidades
- Deklinabidea
- norentzat: norentzakoà netzako: neronentzako:
- norekin, plurala, haurrakin (haurrekin) launakin (lagunekin), gauzakin (gauzekin), zapatakin (zapatekin)
- nondik:nondikan: Donostitikan Bakarrikan
- Aditza
Gipuzkera:
- zara> zera: zergatik etzera joaten
- zen>zan: Etortzentzan, jarri zala, izan zan; ziren> ziran: ibiltzen zi(r)an, ginen>ginan
- zait>zat: telebisiyua gustatu izandu zat
- dut>det: ezautu det, nayoet (nahiago dut) ; dute> due:
- genuen> gendun (herriko etxean hartu gendun); zuten>zuen: esaten zu(t)en; zituzten>zituen (Etxe
berriak in zittuen); zuen>zun: anai zanak hartu zun
- didate>die (Urola kosta): nei esaten die; dizudan>dizutan
- zidaten>zien: hots egiten zien
Sintaxia
- joskera,
- kausalak egiteko bi modu:
- zergatik... : Zergatikan esaten zuten; zergatikan bihar goizean jaitsiko naiz Tolosara, kozinera; zergatik ez zara joaten
- nola... : Taberna nola itxi gendun; Subastatu nola egiten den
- egiturak
- ni Ezagututa nago hemen metro erdia karreteran; orain ere hona etorrita dago familia asko
- Beatzik ai dia (jotzen)
- jubilatu zain egon